Yaz aylarında ilk gübrələmə təqvimi
Yaz aylarında torpaq isindikcə bitkilər aktiv böyüməyə başlayır və qida tələbatı kəskin artır. Vegetasiyanın başlanğıcında düzgün gübrələmə köklü inkişafın, güclü yarpaq aparatının və gələcək məhsulun əsasını qoyur. Bu dövrdə təqvimi mərhələlərə bölmək və hər mərhələnin tələbatını nəzərə almaq faydalıdır.
Vegetasiya başlanğıcının tələbatı
İlkin böyümə mərhələsində bitkiyə əsasən azot lazımdır, çünki azot yaşıl kütlənin və zülalların formalaşmasını dəstəkləyir. Bununla yanaşı, kök inkişafı üçün fosforun, ümumi möhkəmlik və su balansı üçün isə kaliumun kifayət qədər olması vacibdir. Erkən dövrdə balanslı təchizat bitkinin sonrakı mərhələlərə güclü daxil olmasını təmin edir. Soyuq torpaqda mikrobioloji fəallıq zəif olduğundan qida mənimsənilməsi yavaş gedir, ona görə temperatur amili həmişə nəzərə alınmalıdır.
Mərhələli təqvim
Gübrələməni bir neçə mərhələyə bölmək tələbatı bitkinin böyümə sürəti ilə uyğunlaşdırır:
- Torpağın oyanması: torpaq analizinə əsasən əsas gübrələməni tamamlayın; fosfor və kaliumu kök zonasına yaxın verin.
- Aktiv böyümənin başlanğıcı: azot tələbatını qarşılamaq üçün bölünmüş dozalarla verilişə keçin.
- Sürətli böyümə: azotu davam etdirin, lakin həddindən artıq verməyin; kaliumu da balansda saxlayın.
Azotun bir dəfəyə böyük dozada verilməsi həm yuyulma itkisinə, həm də həddindən artıq yumşaq böyüməyə səbəb ola bilər. Buna görə azotu bir neçə dəfəyə bölərək vermək daha səmərəlidir və bitkinin tələbatı ilə uyğunlaşır.
Maye azot həlli
Maye azot mənbəyi kimi UAN tipli məhsullar, məsələn AGROPLANET-in KAS-32 (UAN), suvarma sistemi ilə asanlıqla dozalanır və mərhələli verilişə uyğundur. Bu, azotun bütün vegetasiya boyu bərabər paylanmasını asanlaşdırır. Doza bitki növü, torpağın münbitliyi və hədəf məhsuldarlığa görə müəyyən edilməlidir. Suvarma və gübrələməni əlaqələndirmək qida maddələrinin əlçatan qalmasını təmin edir.
Diqqət ediləsi məqamlar
Yaz gübrələməsində bir neçə əsas prinsipə əməl etmək nəticəni yaxşılaşdırır:
- Gübrələməyə başlamazdan əvvəl mütləq torpaq analizi aparın.
- Yaz donları riski keçmədən bitkini həddən artıq yumşaq böyüməyə təşviq etməyin.
- Böyümə əlamətlərini müşahidə edərək dozanı tənzimləyin.
Nəticə etibarilə, yaz gübrələməsinin uğuru düzgün vaxtlama, azotun bölünmüş verilişi və balanslı fosfor-kalium təchizatına əsaslanır. Təqvimi hər təsərrüfatın şəraitinə uyğunlaşdırmaq ən doğru yanaşmadır.
Yaz gübrələməsini planlaşdırarkən yalnız cari mövsümü deyil, əvvəlki ilin nəticələrini də nəzərə almaq faydalıdır. Torpağın münbitlik səviyyəsi, əvvəlki bitkinin qalıqları və payızda verilmiş gübrələr yazın ilk tələbatına təsir edir. Bu məlumatlar əsasında azotun ilk dozasını ölçülü seçmək, sonra isə bitkinin böyümə sürətinə uyğun tənzimləmək daha səmərəlidir. Havanın kəskin dəyişkən olduğu yaz aylarında proqramı çevik saxlamaq, soyuq və ya yağışlı dövrlərdə verilişi tənzimləmək lazımdır. Beləliklə, yaz təqvimi sabit bir cədvəl deyil, müşahidəyə əsaslanan və bitkinin real vəziyyətinə uyğunlaşan çevik bir plan kimi qurulmalıdır.
