Damcı suvarma ilə gübrələmənin (fertigasiya) əsasları

Fertigasiya suvarma suyu ilə həll olunmuş gübrələrin eyni vaxtda bitkinin kök zonasına çatdırılması üsuludur. Damcı suvarma sistemi ilə birləşdirildikdə qida maddələri az dozalarda, lakin müntəzəm verilir. Bu yanaşma məhsuldarlığı artırmaqla yanaşı, suya və gübrəyə qənaət etməyə imkan verir. Ənənəvi səpələmə üsulu ilə müqayisədə qida maddələri torpaq səthinə deyil, birbaşa aktiv kök zonasına düşür və bitki tərəfindən daha yaxşı mənimsənilir.

Fertigasiyanın üstünlükləri

Fertigasiyanın əsas gücü ondadır ki, qida maddələri lazım olan vaxtda, lazım olan miqdarda və lazım olan yerə çatdırılır. Bu, həm bitkinin sağlamlığına, həm də təsərrüfatın iqtisadiyyatına müsbət təsir göstərir.

• Qidalanma bütün vegetasiya boyu balanslı və fasiləsiz olur, kəskin çatışmazlıq və artıqlıq dövrləri aradan qalxır.
• Az-az, lakin tez-tez verilən dozalar sayəsində qida maddələrinin dərin qatlara yuyulması və itkisi azalır.
• Su və gübrədən istifadə səmərəliliyi əhəmiyyətli dərəcədə artır.
• Mexaniki əməliyyatlara və işçi qüvvəsinə ehtiyac azalır, əkin arası çirklənmə minimuma enir.

Sistemin əsas elementləri

Düzgün işləyən fertigasiya sistemi bir neçə komponentdən ibarətdir: su mənbəyi, nasos, filtr qovşağı, gübrə əridən qurğu (injektor və ya dozator) və damcı boruları. Filtrasiya çox önəmlidir, çünki kiçik zərrəciklər damcıladıcıları tıxaya bilər və qeyri-bərabər paylanmaya səbəb olur. Gübrənin əvvəlcə ana məhlul çənində əridilməsi, sonra suvarma xəttinə dozalanması qatılığın idarə olunmasını asanlaşdırır. Damcıladıcıların axın sürətini vaxtaşırı yoxlamaq faydalıdır, çünki qeyri-bərabər axın bitkilər arasında qidalanma fərqi yaradır.

Praktiki tövsiyələr

Suvarma dövrünü üç mərhələyə bölmək faydalıdır: əvvəldə təmiz su ilə boruları doldurmaq, ortada gübrəli məhlulu vermək, sonunda isə boruları təmiz su ilə yaxalamaq. Bu, sistemdə duz çöküntüsü və mikrob böyüməsinin qarşısını alır.

• Gübrə dozasını bitkinin inkişaf mərhələsinə uyğun tənzimləyin; başlanğıcda azot, meyvə doldurma dövründə kalium payını artırın.
• Məhlulun elektrik keçiriciliyini (EC) və pH-ı vaxtaşırı ölçün ki, qatılıq hədəf diapazonda qalsın.
• Tam suda həll olan gübrələrdən istifadə edin ki, damcıladıcılar tıxanmasın.
• Hər verilişin tarixini, dozasını və hava şəraitini qeyd edin.

AGROPLANET-in maye və suda tam həll olan gübrələri damcı suvarma sistemləri üçün uyğundur və dozalanması rahatdır. Bununla belə, hər təsərrüfatın su və torpaq şəraiti fərqli olduğundan, proqramı laboratoriya analizi əsasında qurmaq ən düzgün yoldur.

Nə vaxt başlamalı

Fertigasiyaya bitki kök sistemini müəyyən qədər formalaşdırdıqdan sonra başlamaq məqsədəuyğundur. Erkən mərhələdə yüngül starter qidalanma, sonra isə tələbata görə dinamik proqram tətbiq olunur. İqlim, torpaq növü və məhsul növünə görə cədvəl fərdiləşdirilməlidir. Suvarma müddətini elə seçin ki, kök zonası nə həddindən artıq quru, nə də daim su altında qalsın; hər ikisi köklərin oksigen və qida almasına maneə olur. Sistemli müşahidə və dövri torpaq-yarpaq analizləri ilə fertigasiya təsərrüfatın gəlirliliyini əhəmiyyətli dərəcədə artıra bilər.