Almada ular (parşa/scab) xəstəliyi
Alma uları (parşa/scab), törədicisi Venturia inaequalis, dünyada və rütubətli baharı olan bölgələrdə almanın ən əhəmiyyətli xəstəliyidir. Xəstəlik həm məhsulun kommersiya görünüşünü pozur, həm də güclü yoluxmada ağacı zəiflədir və məhsuldarlığı azaldır.
Xəstəlik dövrü və simptomlar
Göbələk tökülmüş yarpaqlarda qışlayır və yazda yağışlı havada askosporlar buraxaraq cavan yarpaq və meyvələri yoluxdurur. İlkin (birincili) yoluxma dövrü çiçəkləmə ətrafına düşür və mübarizənin ən kritik pəncərəsidir. Simptomlar:
- Yarpaqlarda zeytun-yaşıldan qara-qonuruya keçən, məxməri, qeyri-müəyyən sərhədli ləkələr;
- Meyvədə qara, qabıqlı, çatlaya bilən ləkələr — bu, saxlama və satışı pozur;
- Güclü yoluxmada erkən yarpaq tökülməsi və ağacın zəifləməsi.
İdarəetmə
İnteqrasiyalı yanaşma inokulumun azaldılmasına və yaz qorumasına söykənir:
| Tədbir | Rolu |
|---|---|
| Tökülmüş yarpaqların yığılması/parçalanması | Qışlayan inokulumu azaldır |
| Budama ilə çətir açıqlığı | Yarpağı tez qurudur |
| Davamlı sortlar | Yoluxma təzyiqini endirir |
| Yaz profilaktik qoruması | Birincili yoluxmanı bloklayır |
Payızda tökülmüş yarpaqları çıxarmaq və ya xırdalamaq növbəti ilin ilkin sporlarını kəskin azaldır. Budama ilə çətiri açıq saxlayın ki, yarpaqlar yağışdan sonra tez qurusun.
Parşaya qarşı döyüş yazda, yağış-yarpaq islanması pəncərəsində qazanılır — həmin dövrdə qoruma boşluğu buraxmayın.
Kimyəvi qorumada yağış proqnozuna görə profilaktik tətbiqlər aparılır. Mis əsaslı vasitələr, məsələn AGROPLANET-in Kuprin-14 tipli preparatları, tumurcuq açılışı ətrafı erkən qoruyucu proqramda istifadə oluna bilər. Müqavimətin qarşısını almaq üçün fungisid qruplarını növbələşdirin, doza və intervalı etiketə görə tənzimləyin.
