Pambıqda qoza tökülməsi və qidalanma amilləri
Pambıqda qoza (kozalıq) və çiçək tökülməsi (shedding) təbii fizioloji hadisədir — bitki çox vaxt formalaşdırdığı meyvə orqanlarının bir hissəsini özü tökür. Lakin stress və qidalanma balansının pozulması bu tökülməni həddindən artıq artıraraq məhsuldarlığı ciddi azaldır. Qoza tökülməsinin idarəsi pambıqçılıqda əsas məhsul amillərindən biridir.
Tökülməyə səbəb olan amillər
- Su stresi: Həm quraqlıq, həm də həddindən artıq su tökülməni artırır; xüsusilə çiçəkləmə-qoza dövründə su rejimi kritikdir.
- Azot balansı: Həddindən artıq azot güclü vegetativ böyüməyə yol açır, meyvə tökülür və məhsul gecikir; azot çatışmazlığı isə meyvə saxlanmasını zəiflədir.
- Kalium çatışmazlığı: Kalium qoza doldurma dövründə yüksək tələb olunur; çatışmazlıq yaşlı yarpaqlarda kənar saralması, erkən yarpaq tökümü və qoza tökülməsi ilə nəticələnir.
- Zərərvericilər və istilik: Yüksək temperatur və zərərverici təzyiqi tökülməni gücləndirir.
Qidalanma idarəsi
Pambıq meyvə dövründə, xüsusən qoza formalaşması və doldurulmasında böyük miqdarda kaliuma ehtiyac duyur. Kalium tələbi zirvəyə çatdıqda kök mənimsəməsi çatmaya bilər, ona görə yarpaqdan kalium tətbiqi əlavə dəstək kimi istifadə olunur. Bu məqsədlə AGROPLANET-in yüksək kalium tərkibli Titanik-35 məhsulu qoza doldurma dövründə qidalanma proqramına daxil edilə bilər.
Balanslı yanaşma
- Azotu bölünmüş şəkildə tətbiq edin və vegetativ-generativ balansı gözləyin.
- Su rejimini sabit saxlayın; çiçəkləmə-qoza dövründə stressdən qaçın.
- Bor mikroelementi mayalanma və meyvə tutumunu dəstəkləyir — çatışmazlıqda analizə əsasən az dozada tətbiq olunur.
Qoza tökülməsinin tam qarşısını almaq mümkün deyil, çünki müəyyən hissəsi təbiidir. Məqsəd stresi minimuma endirib qidalanmanı balanslı saxlamaqla saxlanan qoza sayını artırmaqdır. Torpaq və yarpaq analizi ilə azot-kalium vəziyyətini izləyin və dozaları aralıqlarla planlaşdırın.
