Şüyüd bitkisinin gübrələmə və qidalanma proqramı
Şüyüd (Anethum graveolens) çətirçiçəklilər fəsiləsinə aid birillik ətirli bitkidir; incə, tüklü yarpaqları (göyərti) və toxumu üçün becərilir. Sürətli inkişaf edir və sərin mövsümü sevir. Göyərti istehsalında məqsəd tez çiçəkləməyə keçmədən bol, zərif yaşıl kütlə əldə etməkdir.
Azot və yaşıl kütlə
Şüyüd yarpaq məhsulu verdiyi üçün azota yaxşı reaksiya verir; kifayət qədər azot iri, tünd yaşıl yarpaqlar formalaşdırır. Lakin ölçünü aşan azot həm ətir (efir yağı) tərkibini nisbətən azalda, həm də nitrat yığılmasını artıra bilər. Çoxdəfəli yığım aparılırsa, azot bölünmüş dozada verilir.
- Azot: mülayim-orta, bölünmüş.
- Kalium: zoğ möhkəmliyi və ətir keyfiyyəti üçün.
- Fosfor: kök inkişafı üçün əkin öncəsi.
Çiçəkləmə (boltinq) idarəsi
Şüyüd istilik və uzun gündə tez çiçək zoğu verir; bu, göyərti keyfiyyətini pisləşdirir. Buna görə göyərti üçün sərin mövsüm (yaz və payız) əkini və sabit rütubət tövsiyə olunur — su stresi çiçəkləməni tezləşdirir. Ardıcıl (fasilələrlə) səpin uzun müddət təzə göyərti təmin edir.
| Dövr | Vurğu |
|---|---|
| Səpin | Fosfor + az azot |
| Aktiv artım | Azot + su |
| Yığımdan sonra | Azot təzələnməsi |
Torpaq və xəstəliklər
Şüyüd yaxşı drenajlı, üzvi maddə ilə zəngin, orta turş (pH 6.0-7.5) torpaqları sevir. Əsas problemləri çətirçiçəklilərə xas un şehi, damping-off (şitil çürüməsi) və mənənələrdir. Sıx əkin nəmli mikroiqlim yaradaraq xəstəliyi gücləndirir; optimal sıxlıq və havalandırma vacibdir.
Praktik tövsiyələr
- Sərin mövsümdə əkin, rütubəti sabit saxlayın.
- Azotu bölünmüş verin; nitrat yığılmasından çəkinin.
- Ardıcıl səpinlə fasiləsiz təzə göyərti təmin edin.
- Torpaq analizinə əsaslanın.
Mülayim, bölünmüş azot, kalium dəstəyi və sabit su rejimi şüyüd əkinində bol, zərif və ətirli göyərti istehsalının əsasıdır.