Taxıl biti və anbar zərərvericiləri

Taxıl istehsalında məhsul itkisi yalnız tarlada deyil, saxlama mərhələsində də baş verir. Tarlada taxıl bitini (Schizaphis graminum, Sitobion avenae), anbarda isə taxıl böceyi (Sitophilus granarius), un böceyi (Tribolium), çörək qurdu və gənələri idarə etmək lazımdır. Hər iki cəbhədə vaxtında monitorinq itkiləri kəskin azaldır.

Tarlada taxıl biti

Taxıl biti yarpaq və sünbüldən şirə sorur, bal şehi buraxaraq mantar (fumagin) inkişafına şərait yaradır və ən əsası — sarı cırtdanlıq virusunu (BYDV) yayır. Payızlıq əkinlərdə payızda yoluxma daha təhlükəlidir. Sünbülləmə dövründə bir sünbüldə orta hesabla 5-10-dan çox bit müşahidə edilirsə, iqtisadi ziyan həddi keçilmiş sayılır.

Sarı yapışqan tələlər və həftəlik yoxlama ilə populyasiyanı izləyin.
Parazitoid arıcıqlar (Aphidius) və çırtdanböceyi kimi faydalıları qoruyun.
Selektiv preparatları yalnız həddi keçəndə, çiçəkləmədən kənar vaxtda tətbiq edin.

Anbar zərərvericiləri

Sitophilus növləri dənin içində sürfə şəklində inkişaf etdiyi üçün gözlə çətin görünür; "gizli infestasiya" dənin çəkisini və cücərmə qabiliyyətini azaldır. Tribolium və taxıl güvəsi (Sitotroga) isə üyüdülmüş və zədələnmiş dəndə çoxalır. Zərərvericilər həm birbaşa yeyir, həm də istilik və nəmlik artımı ilə kif inkişafını sürətləndirir.

Saxlama gigiyenası

Anbarı doldurmadan əvvəl köhnə qalıqları təmizləyin və divar çatlarını dezinfeksiya edin.
Dəni 13-14%-dən aşağı nəmlikdə saxlayın; yüksək nəmlik həşərat və kif üçün əlverişlidir.
Temperaturu mümkün qədər aşağı və sabit saxlayın; aerasiya ilə istilik ocaqlarını dağıdın.

Monitorinq və qərar

Feromon və tələ qablarından istifadə edərək anbarda böceklərin sayını izləyin. Dən nümunələrini vaxtaşırı ələdən keçirib zədə faizini qeyd edin. Kütləvi artım aşkarlananda ixtisaslaşmış fumiqasiya yalnız təlimatlı mütəxəssis tərəfindən aparılmalıdır.

Quru, sərin və təmiz anbar — ən ucuz və ən etibarlı zərərverici nəzarətidir.

Bitkinin dayanıqlığı

Balanslı qidalanma, xüsusən həddindən artıq azotdan qaçmaq, taxılın bitə qarşı dözümünü artırır. Torpaq və yarpaq analizinə əsaslanan qidalanma proqramı, o cümlədən AGROPLANET məhsulları ilə tarazlı qida təminatı, güclü və zərərvericiyə davamlı əkin formalaşdırır. Növbəli əkin, tarla ətrafı alaq təmizliyi və optimal əkin tarixi bit təzyiqini azaldan aqrotexniki tədbirlərdir.