Zeytun bitkisinin gübrələmə və qidalanma proqramı
Zeytun (Olea europaea) Abşeron və digər isti bölgələrdə becərilən, quraqlığa və qismən şoranlığa dözümlü həmişəyaşıl ağacdır. Uzun ömürlü olması və növbəli məhsuldarlığa meyili qidalanma proqramının uzunmüddətli və balanslı planlaşdırılmasını tələb edir. Bütün tövsiyələr torpaq və yarpaq analizinə əsaslanmalıdır.
Zeytunun qida tələbatı
Zeytun nisbətən az qidalı torpaqlara uyğunlaşsa da, sabit məhsul üçün azot, kalium və bora ehtiyac duyur. Azot vegetativ artım və çiçək tumurcuqlarının formalaşmasını, kalium meyvə ölçüsü və yağ tərkibini gücləndirir. Bor çatışmazlığı zeytunda geniş yayılıb: çiçək tökülməsinə, deformasiyalı meyvələrə və zəif düyünləməyə səbəb olur.
- Azot: əsasən yazda, tumurcuq açılışı və çiçəkləmə öncəsi.
- Kalium: meyvə böyüməsi və yağ toplanması dövründə tələbat yüksəkdir.
- Bor: çiçəkləmədən əvvəl yarpaqdan tətbiq düyünləməni yaxşılaşdırır.
Növbəli məhsuldarlıq
Zeytun da alternansa meyillidir. Bol məhsuldan sonra ağac zəifləyir; balanslı qidalanma və vaxtında budama bu tərəddüdü yumşaldır. Bol məhsul ilində kalium tələbatını qarşılamaq xüsusilə vacibdir.
| Mərhələ | Vurğu |
|---|---|
| Tumurcuq açılışı | Azot |
| Çiçəkləmə öncəsi | Bor |
| Meyvə böyüməsi | Kalium + azot |
| Yağ toplanması | Kalium |
Torpaq və üzvi maddə
Zeytun yaxşı drenajlı, əhəngli və orta turşuluqlu torpaqları sevir; suyun durğunluğu kök xəstəliklərini artırır. Torpağın üzvi maddə səviyyəsini və kök zonasının bioloji fəallığını dəstəkləmək üçün AGROPLANET-in EUROFERT-45 humik-fulvik torpaq kondisioneri peyin və ya kompostla birlikdə tətbiq edilə bilər.
Xəstəlik və zərərvericilər
Balanslı qidalanma zeytun ağacının zeytun gözcük gənəsi (Bactrocera oleae) hücumu, sərçələnmə (peacock spot / Spilocaea) və zeytun xərçənginə (Pseudomonas savastanoi) qarşı ümumi dözümlülüyünü artırır, lakin fitosanitar tədbirləri əvəz etmir. Artıq azot budaqları həssaslaşdırır.
Praktik tövsiyələr
- Suvarma varsa fertiqasiya ilə azot və kaliumu bölünmüş verin.
- Bor dozasını dəqiq ölçün, artığından çəkinin.
- Gübrəni tacın kənar proyeksiyası altında paylayın.
Azot-kalium balansı, borun vaxtında verilməsi və torpaq üzvi maddəsinin qorunması zeytun bağında sabit məhsul və yüksək keyfiyyətli yağ istehsalının təməlidir.
